Stavrovouni Monastery

Widzisz go z autostrady na długo przed dotarciem na miejsce: biały klasztor przylgnięty do szczytu wapiennego ostańca o wysokości 689 metrów, krzyż na iglicy mały na tle nieba. Stavrovouni — dosłownie Góra Krzyża — to jedna z najstarszych fundacji religijnych na Cyprze i tradycyjnie jedna z najstarszych na całym świecie chrześcijańskim. Założona w 327 roku przez św. Helenę, matkę cesarza Konstantyna, która według legendy zostawiła tutaj fragment Prawdziwego Krzyża ze swojej wyprawy do Jerozolimy. Ten fragment, umieszczony w srebrno-pozłacanej relikwiarce, jest nadal czczony w katholikon.

Klasztor przestrzega ścisłej reguły abaton: do budynków mogą wchodzić tylko mężczyźni. Kobiety mogą odwiedzić małą kaplicę Wszystkich Świętych u podnóża góry (z publicznymi toaletami i małym sklepem z ikonami) i mogą wejść do bramy, ale nie dalej. Dla odwiedzających mężczyzn wspinaczka długą wijącą się drogą samochodem lub pieszo nagradza jednym z najpiękniejszych widoków na Cyprze w pogodny dzień — w styczniowy poranek po deszczu można zobaczyć Zatokę Larnaki, Troodos i słabo widoczny półwysep Karpas na północy. Katholikon jest mały i surowy: grube kamienne ściany, nisko sklepiony sufit, relikwia w srebrnej obudowie wystawiona na ikonostasie, świece migoczące przed pozłacanymi ikonami.

Wspólnota monastyczna jest niewielka (garstka mnichów) i gościnną, ale powściągliwa. Liturgia odbywa się o 04:00 i 17:00 — poranna służba w zimowej ciemności, z zimnym kamieniem górskim i śpiewem gregoriańskim, to duchowe serce tego miejsca. Mnisi utrzymują się z pszczelarstwa, produktów ziołowych i malowania ikon, wszystko sprzedawane w małym sklepie przy kaplicy Wszystkich Świętych poniżej.

Porady dla znawców. Godziny otwarcia dla odwiedzających to mniej więcej 09:00-12:00 i 15:00-17:00, ale sprawdź przed wyjazdem. Kodeks ubioru jest ścisły — długie spodnie (bez szortów), koszula z rękawami, zakaz palenia na terenie, fotografia tylko za pozwoleniem i nigdy wewnątrz kościoła. Droga w górę jest wąska z ostrymi zakrętami; kierowcy nerwowi powinni zaparkować przy kaplicy Wszystkich Świętych i wejść pieszo (około 2 km, 40 minut pod górę, gorąco latem).

Kombinacje. Połącz z Choirokoitia (15 minut na południe), z wioską Lefkara (20 minut na północ) lub jako dzień bizantyjsko-monastyczny z Agios Minas Monastery koło Vavla. Pełny religijna trasa po okręgu Larnaki.

Weź ze sobą. Długie spodnie, osłonięte ramiona, wodę, małą ofiarę na świecznik. Kiedy. Chłodne zimowe dni dla widoków; unikaj letnich popołudni, gdy skała promieniuje ciepłem. Góra to duchowa asceza — wspinasz się, docierasz do ciszy, schodzisz zmieniony, choćby nieznacznie.